Kan een rekening jouw dag verpesten?
1 euro per maand
‘Met deze is het begonnen’, zucht Martha. Ze schuift de rommelige stapel papieren aan de kant en zet twee mokken koffie op tafel. Lies kijkt naar de wankele stapel. Facturen, aanmaningen, enveloppen die geopend en weer dichtgevouwen werden. Ernaast een map met nog meer papieren.
‘400 euro. Vier jaar na het afstuderen van mijn dochter stuurt de school een factuur van 400 euro.’ Ze tikt met haar vinger op het bedrag. ‘Vier jaar lang heb ik niets gekregen, geen factuur, geen herinnering. En dan plots dit. Ik dacht dat het een vergissing was, maar de boekhouder van de school was duidelijk. ‘Je moet betalen of we ondernemen verdere stappen.’
Ze vist een andere brief uit de stapel. ‘Deze kwam twee maanden later. Een oproeping van de vrederechter.’ Martha zoekt tussen de papieren. ‘Er werd een minnelijke schikking getroffen. Ik moest twintig euro per maand betalen.’ Ze leunt achterover. ‘Ik was ergens opgelucht. Twintig euro is haalbaar, maar daarna hoorde ik niets meer. Geen uitspraak, geen brief. Niets.’ Ze begint de papieren opnieuw te ordenen. ‘Ik twijfelde aan mezelf. Heb ik die brief ergens gelegd en ben ik die vergeten? Heb ik die per ongeluk weggegooid?’
Ze pakt de envelop op. ‘Maar uiteindelijk kwam er wel iets, twee jaar later, een brief van de deurwaarder.’
Lies neem de brief aan. ‘Achthonderd euro?’
Martha knikt. ‘Vierhonderd van de school. En vierhonderd gerechtskosten en intresten. Hoe kan dat nu? De school wacht vier jaar. De rechtbank laat twee jaar niks van zich horen. En uiteindelijk ben ík degene die achthonderd euro moet betalen.’ Ze wrijft met haar handen over haar gezicht. ‘Moet de school dat niet betalen omdat ze vier jaar wachten met de factuur op te zenden? Moet de rechter dat niet betalen omdat die twee jaar geen betekenis van het vonnis heeft gezonden, of zelfs de deurwaarder omdat die geld verdient met het geld dat mensen niet hebben?’ Leef ik in België?
Ze neemt een slok koffie. ‘Ik dacht oké, ik betaal 1 euro per maand af. Voila! Maar met bijkomende intresten komt dat op 800 maanden.’ Ze neemt haar rekenmachine. ‘Omgerekend is dat 55 jaar.’
Lies legt de brief terug op tafel. ‘Kan dat zomaar?’
‘Dat is precies wat ik aan de school en de rechtbank wil vragen’, mompelt Martha.
Niemand maakt een vreugdedansje wanneer er een onverwachte rekening in de bus valt. De meeste mensen zullen eens vloeken en dan betalen, maar voor anderen betekent dat blad papier opnieuw een volledige evaluatie van alle toekomstige uitgaven.
Hoe voel jij je wanneer er een onverwachte rekening in de bus valt?
Kan jij bij iemand terecht wanneer je vastloopt in administratie of ingewikkelde procedures?
Hoe gemakkelijk is het om hulp te vragen als je het overzicht kwijt bent?
Wat doet voortdurende onzekerheid met een mens?
Sta jij hierbij stil?
Wist je dat?
Langdurige stress maakt het moeilijker om informatie te verwerken, beslissingen te nemen en overzicht te houden. Tegelijk vraagt het aanvragen van sociale rechten vaak net die vaardigheden. Wie het meest nood heeft aan ondersteuning, kan daardoor net moeilijker toegang krijgen tot die hulp.
Meer weten?
Schulden kunnen mensen jarenlang gevangenhouden in een vicieuze cirkel. Wanneer het inkomen niet volstaat om de eindjes aan elkaar te knopen, ontstaan schulden vaak uit pure noodzaak. Een energiefactuur, de huur of noodzakelijke medische kosten worden dan simpelweg onbetaalbaar. In 2025 deden bijna 49.000 Vlaamse gezinnen een beroep op budget- of schuldhulpverlening.
Voor veel mensen begint het met één rekening die ze niet kunnen betalen. Maar als het inkomen te laag blijft, stapelen de betalingsachterstanden zich snel op. De drempel om hulp te zoeken is bovendien vaak hoog. Mensen wachten tot de situatie echt onhoudbaar wordt, waardoor ze tegen die tijd al met een zware schuldenlast kampen.
Eens iemand in de schulden zit, is de weg terug vaak lang en moeilijk. Schulden nemen niet alleen een hap uit het gezinsbudget, maar zorgen ook voor voortdurende stress en onzekerheid. Zo raken mensen steeds verder verwijderd van de financiële ademruimte die nodig is om opnieuw vooruit te kunnen.
Meer cijfers en info bij Steunpunt Mens en Samenleving